Honderd mijl kost op de Amerikaanse groothandelsveilingen gemiddeld $10. Dat is het prijsverschil tussen een auto met 79.800 mijl en een met 79.900 mijl. De volgende honderd mijl, van 79.900 naar 80.000, kost $210.
Die getallen komen van Nicola Lacetera, Devin Pope en Justin Sydnor, die de gegevens hadden van ruim 22 miljoen verkopen op zulke veilingen tussen 2002 en 2008. De gemiddelde auto was vier jaar oud, had 57.000 mijl gereden en bracht $10.301 op. Bij elke 10.000 mijl, van 10.000 tot en met 100.000, zit een trap van $150 tot $200 in de prijs. Tussen die grenzen loopt de prijs geleidelijk af.
Rijen auto's op een terrein, van bovenaf gezien. De Amerikaanse data gaan over ruim 22 miljoen auto's die aan handelaren werden verkocht.
Slijtage kan dat niet zijn. Een auto slijt niet harder in de honderd mijl rond een rond getal. De onderzoekers keken ook naar garanties en tellerfraude, zonder dat die het verklaarden. De mooiste controle kwam uit Canada, waar de teller in kilometers staat. Bij 289.055 Canadese veilingverkopen zat de trap op elke 10.000 kilometer, gemiddeld CAN$184. Op de plekken waar de auto 10.000 mijl passeerde, zat niets. De koper reageert dus op het cijfer dat verspringt, en niet op de afstand.
Psychologen noemen dat left-digit bias: we lezen het eerste cijfer helemaal en de rest maar half. De economische vertaling is simpel. Ongeveer 30 procent van wat een auto per 10.000 mijl aan waarde verliest, valt op het moment dat het cijfer omslaat. Auto's die snel afschrijven hebben daardoor grotere trappen. In de Amerikaanse data waren dat onder meer BMW's, Mercedessen, Corvettes en Jaguars, tegenover Honda Accords met kleine.
Wie zich hier vergist
Op die veilingen kopen alleen handelaren met een vergunning, en je zou verwachten dat zij hier doorheen prikken. Dat doen ze ook. De ervaren handelaren kochten vaker de duurdere auto's net onder de grens. Ze betalen voor de vergissing van iemand die niet in de zaal zit: de particulier die straks op hun terrein rondloopt en 80.100 mijl anders leest dan 79.900.
Die particulier is ook niet dom. De onderzoekers rekenen voor dat de vergissing een koper vooraf ongeveer $75 kost, op de aankoop van een auto. Daar denkt niemand een week over na. Opgeteld kwam de misprijzing in hun gegevens op $2,4 miljard, grotendeels geld dat van de ene partij naar de andere ging.
De som in euro's
Florian Englmaier, Arno Schmöller en Till Stowasser vonden hetzelfde in ruim 63.000 advertenties op mobile.de uit de zomer van 2009: Golf, Astra, 3-serie, A4 en A-Klasse, gemiddeld €13.209. Dat zijn vraagprijzen en geen verkoopprijzen, maar de vorm is gelijk. Tussen de grenzen zakt de prijs €63 per 1.000 kilometer. Op de grens zakt hij €367, ongeacht of de verkoper dealer of particulier is.
Daar valt mee te rekenen. Stel, een verkoper staat op 99.400 kilometer en wil nog een rit van 600 kilometer maken voordat de auto online gaat. Die rit kost dan geen €38 maar ruim €400. Een waardebepaling die alleen naar de kilometerstand in duizendtallen kijkt, mist dat.
Voor de koper werkt de som andersom, met één addertje. Wie net boven een grens koopt, bespaart de trap, maar hij passeert later net zo goed de volgende. Neem twee kopers die allebei ongeveer 30.000 kilometer rijden. De eerste koopt op 99.900 en verkoopt op 130.100, en passeert vier grenzen. De tweede koopt op 100.100 en verkoopt op 129.900, en passeert er twee. Met de Duitse gemiddelden scheelt dat €734 voor dezelfde auto en hetzelfde gebruik. De regel is goedkoop: koop net boven een rond getal en verkoop net eronder.
Sommige verkopers doen dat al. In de Amerikaanse data lag het aanbod van handelaren vlak voor elke grens vanaf 60.000 mijl duidelijk hoger. Een auto die met 99.800 kilometer te koop staat, kan toeval zijn. Het kan ook de eigenaar zijn die dit artikel niet hoefde te lezen.
Waar het niet hoeft te gelden
Geen van deze cijfers gaat over liefhebbersauto's. Het zijn Golfs en Accords van een paar jaar oud. Een vergelijkbare studie naar auto's van €60.000 hebben we niet gevonden, dus wat volgt is redenering.
Er zijn goede redenen om een kleinere trap te verwachten. De koper van een Porsche 964 vergelijkt geen veertig auto's maar drie. Hij leest de map met facturen, en bij 3.000 kilometer per jaar zegt die meer dan de teller. Bij oudere auto's kan het eerste cijfer bovendien ontbreken. Veel auto's hadden tot in de jaren tachtig een teller met vijf cijfers, die na 99.999 weer op nul begint.
De teller van een Citroën Acadiane uit 1986, met vijf cijfers. Of hier 31.412 of 131.412 kilometer op zit, staat niet op de klok.
Er is ook een reden waarom de trap kan blijven bestaan, hoe goed de koper ook is. Englmaier en zijn collega's wijzen op zoekkosten: mensen vergelijken binnen de groep die de site hun laat zien. Op advertentiesites is die groep rond. De kilometerfilter van AutoScout24 loopt tot 100.000 in stappen van 10.000 en gaat daarna verder met 125.000, 150.000 en 175.000. Een auto met 100.300 kilometer valt buiten de zoekopdracht 'tot 100.000' en belandt tussen auto's met bijna 125.000. Dat is geen denkfout van de koper. Hij krijgt de auto gewoon niet te zien.
Volgens Lacetera was de trap bij 100.000 mijl overigens niet groter dan de andere. Het magische getal zat niet in hun data. Dat die filter het bij kilometers op advertentiesites anders maakt, is niet gemeten.
De trap is soms ook zonder rijden te zien. Een Britse auto met 62.100 mijl staat op een Nederlandse site met 99.940 kilometer, en honderd mijl later met 100.101. In Engeland lag de laatste grens voor diezelfde auto bij 60.000 mijl en ligt de volgende bij 70.000.
Beeld: Odometer Flip (15806065471) door Tony Webster from Portland, Oregon, United States (CC BY 2.0); Foto door giantasparagus op Pexels; Speedometer Odometer door Georg Wiora Dr. Schorsch (CC BY-SA 3.0). Afbeeldingen zijn verkleind.
.jpg){kind=link}
