Een ontkoppelingshendel is geen onderdeel om lang bij stil te staan, tenzij hij in een Porsche 959 zit. Daarvan zijn er 292 gebouwd. De hendel was van grijs gietijzer en was op een gegeven moment niet meer leverbaar, omdat er te weinig vraag naar was. In februari 2018 meldde Porsche Classic dat hij terug was: nu van staalpoeder dat een laser laag voor laag smelt, getest op meer dan 3 ton belasting en gereden op testauto's. Het was een van negen geprinte onderdelen in een assortiment van ongeveer 52.000.
Een nieuwe gietmal was voor die aantallen niet te verantwoorden. Reken maar na. Stel dat een mal €20.000 kost en dat een op de tien auto's in de komende twintig jaar een hendel nodig heeft, allebei aannames. Bij de 959 zijn dat 29 hendels en €690 per stuk, nog zonder materiaal. Bij de 43.937 Nissan Skyline R32 GT-R's zijn het er 4.394 en kost dezelfde mal €4,55 per stuk.
Dat is de som achter elke onderdelencatalogus. Aan de ene kant staan gereedschap en de kleinste serie die een leverancier wil maken. Aan de andere kant het aantal auto's dat nog rijdt, de kans dat het onderdeel stukgaat en wat de eigenaar ervoor overheeft. Wie die som maakt, schat wat een model de komende decennia nog waard is, met gegevens die verder niemand heeft. Het resultaat is een waardering die je in geen prijsgids terugvindt.
De fabrikant telt mee
Toyota maakt die telling bijna openbaar. Voor GR Heritage Parts kunnen eigenaren via een formulier aangeven welk onderdeel ze zoeken. Toyota telt de aanvragen op en beslist daarmee wat het opnieuw maakt. In maart 2026 ging het om meer dan 300 onderdelen voor acht modellen: de 2000GT, de A70 en A80 Supra, de AE86 en vier Land Cruisers. De helft van de lijst is dus een terreinwagen, en een Toyota Celica GT-Four of MR2 staat er niet op. Dat zegt niets over die auto's als auto's. Het zegt iets over hoeveel mensen er nog een onderdeel voor nodig hebben en er een formulier voor invullen.
Een Land Cruiser FJ40 in Ranupani, Oost-Java. De 40-serie staat op Toyota's lijst van acht modellen.
Nismo begon op 1 december 2017 met 74 onderdelen voor de R32 GT-R. De meeste daarvan waren nodig om door de Japanse Shaken-keuring te komen: de eerste vraag was wat de auto legaal op de weg houdt. Een nieuwe voorbumper kostte ¥108.000. In mei 2026 stond de teller op ruim 300 onderdelen, inmiddels ook voor de R33 en R34. Er kwamen 37 bij. Voor sommige geldt een minimale bestelling en een deel is sinds 2017 alweer verdwenen. Een plek op de lijst is dus ook geen belofte.
Een R32 GT-R op de Seoul Mobility Show in 2025. Bumpers en slangen voor deze generatie komen weer van Nismo.
De TR7 en de schroothoop
Er is ook een auto waarvan de uitkomst andersom viel. Van de Triumph TR7 zijn ongeveer 115.000 exemplaren gebouwd. Rond 2018 ontdekten Britse dealers en clubs dat British Motor Heritage, dat de panelen leverde, de persen had gesloopt. Het kwam uit toen een grote bestelling voorspatborden niet kon worden geleverd. Vermoedelijk waren de persen jaren eerder weggegaan, toen de locatie in Blackburn werd leeggehaald. Op de site van hetzelfde bedrijf staan nog steeds complete carrosserieën voor de Mini, de MGB en de Midget.
292 tegen 115.000. Als het aantal gebouwde auto's de lijst bepaalde, was het andersom gegaan. De eigenaar van een 959 betaalt wat de hendel kost, en Porsche verkoopt nog steeds nieuwe auto's aan mensen die letten op wat een oude waard blijft. Een TR7 is goedkoop en zijn merk bouwt sinds 1984 geen auto's meer. Niemand heeft er zakelijk belang bij dat die pers in een hal blijft staan.
Een Triumph TR7, gefotografeerd in Weymouth. Voorspatborden van deze auto kwamen van persen die niet meer bestaan.
De eigenaren hebben het daarna zelf opgepakt. De TR Drivers Club en het TR Spares Development Fund lieten Ex-Pressed Steel Panels een koplamppaneel maken, het ingewikkeldste paneel van de auto. De eerste serie bestond uit tien stuks, voor £624,59 in kaal metaal. Voorspatborden, dorpels en portierhuiden komen alleen als dat paneel verkoopt. Het is dezelfde som als bij Porsche, maar nu maken de eigenaren hem zelf en zetten ze er hun eigen geld op.
Volgt de lijst de prijs, of andersom?
Dit voegt op het eerste gezicht weinig toe. De fabrikant kijkt naar wat een auto waard is en besluit dan pas tot een herdruk. Nismo begon drieëntwintig jaar nadat de laatste R32 van de band liep, toen de auto allang gewild was. De lijst volgt de prijs.
Daarna werkt het ook de andere kant op. Met een nieuwe bumper is een aanrijding een reparatie. Zonder voorspatborden is een roestige TR7 een zoektocht naar gebruikte spatborden, die elk jaar minder worden. De eerste auto is makkelijker in stand te houden, dus er blijven er meer bij mensen die geld uitgeven. Dat houdt de prijs en de bestellingen op peil. Kopers rekenen dit zelden mee. Zij kijken naar vergelijkbare verkopen, terwijl een telefoontje met een specialist over een spatbord, een voorruit en een dashboard meer zegt over de komende dertig jaar.
De som zelf verschuift intussen. De brandstofleidingklemmen voor de R32 en R34 in de Nismo serie van 2026 zijn geprint, de rest komt nog van de oude leveranciers. Zonder mal zijn er geen vaste kosten voor gereedschap, en blijven tekening, test en aansprakelijkheid over. Kleine onderdelen komen zo binnen bereik voor auto's die de oude som nooit haalden. Voor plaatwerk, glas en grote kunststof delen geldt die oude som nog wel: Toyota kondigde pas zes jaar na de start van zijn project een dashboard voor de A80 aan, voor rond het najaar van 2026. De komende dertig jaar zal daarom minder beslissen of een klassieker nog kan rijden, en meer of hij een aanrijding of een flinke roestplek te boven komt.
Beeld: Porsche, Paris Motor Show 2018, Paris (1Y7A1089) door Matti Blume (CC BY-SA 4.0); Toyota Land Cruiser FJ40 (Hardtop) door Rendywardana (CC BY-SA 3.0); Nissan Skyline R32 GT-R E-BNR32 Crystal White (1) door Damian B Oh (CC BY-SA 4.0); 1975 Triumph TR7 3.5 Side door Vauxford (CC BY-SA 4.0). Afbeeldingen zijn verkleind.
.jpg){kind=link}
.JPG){kind=link}
.jpg){kind=link}
